Back

ⓘ ហោជាងជាបន្ទះក្តារផ្គុំជាប់គ្នាធ្វើជារូបឆាកមានសណ្ឋានស្រដៀងនិងត្រចៀកដំរី របាំងដាក់ខាងក្រោមចុងដំបូលព្រះវិហារ ឬសាលាជាដើមមានសណ្ឋានបីជ្រុងស្មើគ្នា ឬស្រួចខាងលើបន្តិច ធ ..



                                               

រចនាបថសំបូរ

ក្នុងចនាបថសំបូរប្រាសាទសង់ដាច់ៗពីគ្នាមានរាងតូចៗធំអំពីឥដ្ឋជាមួយកំបោរបាយអ។ ប្រាសាទដែលស្ថិតនៅក្នុងរចនាបថសំបូរភាគច្រើនជាប្រាសាទដែលមានទីតាំងស្ថិតនៅក្នុងរមណីយដ្ឋានសំបូរព្រៃគុក ដែលជារាជធានីមួយនៅក្នុងសម័យចេនឡា ដែលមានឈ្មោះថាឥសានបុរៈ ពីសម័យបុរាណជាមជ្ឍមណ្ឌលព្រហ្មញ្ញសាសនា និកាយព្រះឥសូរ។ ក្រុមប្រាសាទនេះមានទីតាំងស្ថិតនៅភូមិសំបូរ ឃុំសំបូរ ស្រុកសំបូរ ខេត្តកំពង់ធំ ដែលមានចម្ងាយ២៥គីឡូម៉ែត្រពីរួមខេត្តកំពង់ធំ តាមផ្លូវជាតិលេខ៦៤។ ប្រាសាទនៅក្នុងរាជធានីឥសានបុរៈភាគច្រើនជាប្រាសាទសង់អំពីឥដ្ឋ ថ្មបាយក្រៀម និងថ្មភក់ ដែលលម្អដោយក្បាច់ចម្លាក់នៅលើឥដ្ឋ ឬចាក់ពុម្ពដោយបាយអជាផ្ទាំងៗនៅលើជញ្ជាំងឥដ្ឋ តែត្រូវរបេះអស់។ ក្បាច់ផ្តែរ និងស ...

                                               

មហាមោគ្គលាន

ព្រះ​មហា​មោគ្គលាន មាន​តំ​ណែង​ជា​អគ្គ​សាវ័ក​ឆ្វេង មាន​មហា​វីរភាព​ និង​មាន​កិត្តិគុណ​ដ៍ខ្ទរ​ខ្ទារ ជា​សមណៈ​លេខ១ ផ្នែក​ខាង​មាន​ឫទ្ធិ ដែល​លេច​ធ្លោ​ក្នុង​ចំណោម​មហា​សាវ័ក​ទាំង​ឡាយ។

                                               

អាថ៌កំបាំងពូជមេឬក្មេរ

I/. ការបង្កើតពូជមេ ឬ ក្មេរ កេ្មរ=កេរ+មេ = កេរមរតករបស់មេ ក/. អតីតកាលនៃនគរនេះគឺ នគរស្រី្ត ដែលមានស្រ្តីជាអ្នកដឹកនាំ ។ នៅក្នុង សាវតាចិន ក្នុង រឿង" ថាំងចេងចម្លងធម៌ ” ពួកគេបានដើរឆ្លងកាត់នគរមួយឈ្មោះថា" នគរស្រី្ត” ឬ" នគរស្រី ល្វោ” សព្វថ្ងៃនេះនៅប្រទេសសៀម ហៅថា" ល្វោ” ឬ" លពបុរី” ។ ចូរពិនិត្យពន្យល់ពាក្យ ល្វោ--> ល្វោតល្វន់--> ដំណើរទន់ដូចស្រី្ត នគរហ៊្វូណន= មកពីក្បាច់គុណចិនមួយ ឈ្មោះថា" កុងហ៊្វូ” ឬ" ក្បាច់កុងហ៊្វូ” វាមានភាពទន់ដូច្នេះហើយបានជាចិនដាក់ឈ្មោះ អ្នកនគរដែលមានតំណើរទន់នេះថា" ហ៊្វូណន" ក្នុងឯកសារ ប្រវិត្តិសាស្រ្តខ្មែរ ។ ដូច្នេះជនជាតិនេះជាអ្នកស្នងមរតករបស់បុព្វជនរបស់ខ្លួនគឺ" មេ” ទើបនៅសម័យនោះគេហៅ អ ...

                                               

អាថ៌កំបាំងពូជមេឬក្មេរ.

I/. ការបង្កើតពូជមេ ឬ ក្មេរ កេ្មរ=កេរ+មេ = កេរមរតករបស់មេ ក/.អតីតកាលនៃនគរនេះគឺ នគរស្រី្ត នគរមេ ក្មេរ=កេរ+មេ ដែលមានស្រ្តីជាអ្នកដឹកនាំ ។ នៅក្នុង សាវតាចិន ក្នុង រឿង" ថាំងចេងចម្លងធម៌” ពួកគេបានដើរឆ្លងកាត់នគរមួយឈ្មោះថា" នគរស្រី្ត” ឬ" នគរស្រី ល្វោ” សព្វថ្ងៃនេះនៅប្រទេសសៀម ថៃ ហៅថា" ល្វោ” ឬ" លពបុរី” ។ ចូរពិនិត្យពន្យល់ពាក្យ ល្វោ--> ល្វោតល្វន់--> ដំណើរទន់ដូចស្រី្ត នគរហ៊្វូណន= មកពីក្បាច់គុណចិនមួយ ឈ្មោះថា" កុងហ៊្វូ” ឬ" ក្បាច់កុងហ៊្វូ” វាមានភាពទន់ដូច្នេះហើយបានជាចិនដាក់ឈ្មោះ អ្នកនគរដែលមានតំណើរទន់ស្រី្តនេះថា" ហ៊្វូណន" ក្នុងឯកសារ ប្រវិត្តិសាស្រ្តខ្មែរ ។ ដូច្នេះជនជាតិនេះជាអ្នកស្នងមរតករបស់បុព្វជនរបស់ខ្លួន ...

                                               

ការបង្កើតពូជមេ ឬ ក្មេរ

I /. ការបង្កើតពូជមេ ឬ ក្មេរ កេ្មរ=កេរ+មេ = កេរមរតករបស់មេ ក /. អតីតកាលនៃនគរនេះគឺ នគរស្រី្ត ដែលមានស្រ្តីជាអ្នកដឹកនាំ ។ នៅក្នុងសាវតាចិនក្នុងរឿង" ថាំងចេងចម្លងធម៌ ” ពួកគេបានដើរឆ្លងកាត់នគរមួយឈ្មោះថា" នគរ​ស្រី្ត” ឬ" នគរស្រី ល្វោ” សព្វថ្ងៃនេះនៅប្រទេសសៀម ហៅថា" ល្វោ” ឬ" លពបុរី” ។ ចូរពិនិត្យពន្យល់ពាក្យ ល្វោ--> ល្វោតល្វន់--> ដំណើរទន់ដូចស្រី្ត នគរហ៊្វូណន= មកពីក្បាច់គុណចិនមួយ ឈ្មោះថា" កុងហ៊្វូ” ឬ" ក្បាច់កុងហ៊្វូ” វាមានភាពទន់ ដូច្នេះហើយបានជាចិនដាក់ឈ្មោះអ្នកនគរដែលមានតំណើរទន់ នេះថា" ហ៊្វូណន" ក្នុងឯកសារ ប្រវិត្តិសា ស្រ្តខ្មែរ ។ ដូច្នេះជនជាតិនេះជាអ្នកស្នងមរតករបស់បុព្វជនរបស់ខ្លួនគឺ" មេ” ទើបនៅសម័យនោះគេហៅ ...

                                               

ពូជមេឬក្មេរ.

I/. ការបង្កើតពូជមេ ឬ ក្មេរ កេ្មរ=កេរ+មេ = កេរមរតករបស់មេ ក/.អតីតកាលនៃនគរនេះគឺ នគរស្រី្ត ដែលមានស្រ្តីជាអ្នកដឹកនាំ ។ នៅក្នុង សាវតាចិន ក្នុង រឿង" ថាំងចេងចម្លងធម៌” ពួកគេបាន ដើរ​ឆ្លង​កាត់នគរមួយឈ្មោះថា" នគរស្រី្ត ” ឬ" នគរស្រី ល្វោ ” សព្វថ្ងៃនេះនៅប្រទេសសៀម ហៅថា" ល្វោ” ឬ" លពបុរី” ។ ចូរពិនិត្យពន្យល់ពាក្យ ល្វោ--> ល្វោតល្វន់--> ដំណើរទន់ដូចស្រី្ត នគរហ៊្វូណន= មកពីក្បាច់គុណចិនមួយ ឈ្មោះថា" កុងហ៊្វូ” ឬ" ក្បាច់កុងហ៊្វូ” វាមានភាពទន់ដូច្នេះហើយបានជាចិនដាក់ឈ្មោះ អ្នកនគរដែលមានតំណើរទន់ស្រី្តនេះថា" ហ៊្វូណន" ក្នុងឯកសារ ប្រវិត្តិសាស្រ្តខ្មែរ ។ ដូច្នេះជនជាតិនេះជាអ្នកស្នងមរតករបស់បុព្វជនរបស់ខ្លួនគឺ" មេ” ទើបនៅសម័យ ...

                                               

ទេវតា

ទេវតា តាមព្រះពុទ្ធសាសនា ទេវតាគឺជាអមនុស្សមួយប្រភេទដែលស្ថិតនៅក្នុងកាមភព ៦ជាន់។ ទេវតាទំាងនោះស្ថិតនៅតាមជាន់ផ្សេងគ្នាតាមកំលាំងបុណ្យរបស់ខ្លួនដែលបានសន្សំទុក ដូចជាទេវតាណាមានស័កតូចគឺឋិតនៅជាន់ទី១ ទេវតាណាមានស័កធំបន្តិចក៏ឋិតនៅជាន់ទី២តាមលំដាប់រៀងដល់ជាន់ទី៦។

                                               

វេជ្ជសាស្រ្តបូរាណខ្មែរ

ឯកសារជាច្រើនបានបញ្ជាក់ពីការរៀបចំថែទាំសុខភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរតាំងពីសម័យនគរភ្នំរហូតដល់សម័យអង្គរ។ ពលរដ្ឋខ្មែរតែងតែលើកតំកើងនិងឲ្យតំលៃទៅលើបព្វជិតជាគ្រូពេទ្យព្យាបាលដោយលើកពីលក្ខណៈសម្បត្តិ​ និងទឹកចិត្តជួយសង្គ្រោះជីវិតមនុស្សនិងសត្វ រហូតដល់គេសាងរូបសំរាប់គោរពបូជា ដូចជារូបសំណាកឥសីនៅភ្នំសន្ទុកខេត្តកំពង់ធំ និងសង់អាស្រមឬវិហារឧទ្ទិសដល់គ្រូពេទ្យទាំងនោះផង ដូចជាអាស្រមមហាឫសីនៅភ្នំដា និងកសាងសិវលឺង្គតំំណាងព្រះឥសូរតំកល់ក្នុងប្រាសាទសំខាន់នានានៅពាសពេញផ្ទៃប្រទេសខ្មែរយើង។ សិសាចារិកក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទ ជ័យវរ្ម័នទី១ បានបញ្ជាក់ពីមុខងារបស់បងប្អូនប្រុសពីរនាក់ជាគ្រូពេទ្យព្យាបាលបំរើព្រះបាទ រុទ្រ្ទវរ្ម័ន ។ បន្តមកទៀត ធម៌ទេ ...

                                               

ថេរគាថា

ព្រះត្រ័យបិដក > សុត្តន្តបិដក > ខុទ្ទកនិកាយ > ថេរគាថា ព្រះ​ត្រៃបិដក​ខ្មែរ សៀវភៅ​ភាគ ៥៦ ទំព័រ​ទី ១៣៥ ដល់ ២៣៨ និង សៀវភៅ​លេខ ៥៧ ទំព័រទី ១ ដល់​ ១៤៣

                                     

ⓘ ហោជាង

ហោជាងជាបន្ទះក្តារផ្គុំជាប់គ្នាធ្វើជារូបឆាកមានសណ្ឋានស្រដៀងនិងត្រចៀកដំរី របាំងដាក់ខាងក្រោមចុងដំបូលព្រះវិហារ ឬសាលាជាដើមមានសណ្ឋានបីជ្រុងស្មើគ្នា ឬស្រួចខាងលើបន្តិច ធ្វើជាឋានលាតក៏មានឆ្លាក់ជាក្បាច់រចនាក៏មាន។ ហោជាងគឺជារបាំងដែលស្ថិតនៅត្រង់ខាងចុងដំបូលប្រាសាទ និងព្រះវិហារ ដែលមានរាងជាត្រីកោណ ឬ ៣ ជ្រុង។

                                     

1. លក្ខណៈហោជាង

នៅក្នុងសំណង់ស្ថាបត្យកម្មប្រាង្គប្រាសាទ និងវត្តអារាម ចាប់តាំងពីសម័យបុរេអង្គរជារៀងរហូតមក ខ្មែរយើងតែងតែតុបតែងលំអនៅលើផ្ទៃហោជាង ដោយរូបចម្លាក់ពាក់ព័ន្ធទៅនឹងទេវកថា ឬក៏ក្បាច់ភ្ញីទេស។ ហោជាងមានទីតាំងស្ថិននៅលើផ្តែរ និងសសរពេជ្រនៅតាមប្រាសាទបុរាណខ្មែរ។ ហោជាងព្រះវិហារសព្វថ្ងៃ ពិតជាកើតចេញពីហោជាងនៃសំណង់ប្រាង្គប្រាសាទបុរាណខ្មែរយ៉ាងប្រាកដ ដោយហេតុថា នៅក្នុងសំណង់ខ្មែរយើងហោជាងដែលបុព្វបុរសខ្មែរបាននិយមប្រើប្រាស់ នោះ គឺមានលក្ខណៈមិនខុសបែ្លកប៉ុន្មានពីហោជាងប្រាសាទឡើយ ។ ដូចករណីនៃហោជាងនៅប្រាសាទអាស្រមមហាឫសី នៅស្រុកអង្គរបុរី ខេត្តតាកែវជាដើម ។ ដោយឈរលើមូលដ្ឋាននេះ គ្មានបញ្ហាគួរឲ្យលំបាកនឹងយល់ទេ ព្រោះហោជាងព្រះវិហារ គឺផ្ដើមចេញពីហោជាងនៃសំណង់បែបព្រហ្មញ្ញសាសនា។ ខុសពីហោជាងប្រាសាទ ហោជាងព្រះវិហារ ដែលមានក្បាច់ភី្ញទេសហ៊ុំព័ទ្ធជុំវិញ ចម្លាក់កណ្ដាលធ្វើអំពីឈើអភិរក្សដ្ឋានអង្គរ ។ តែសព្វថ្ងៃនេះ ការប្រើហោជាងឈើ ត្រូវបានបាត់បង់ទៅហើយ ដោយត្រូវបានជំនួសជាទូទៅដោយពុម្ពស៊ីម៉ង់ត៍ទៅវិញ ។ នាសម័យបុរេអង្គរ ក្នុងអន្តរកាលរវាងនគរភ្នំ និងចេនឡា ហោជាងមានរាងមូលឬកោង ដូចដែកក្រចកសេះ គូលែន ប៉ុន្ដែចាប់តាំងពីសម័យអង្គរមក ស្ថាបត្យករខ្មែរកសាងហោជាងខ្មែរមានសណ្ឋានបីជ្រុងទៅវិញ ព្រះវិហារ ។ លក្ខណៈពិសេសត្រង់ទម្រង់ជាត្រីកោណនេះ បញ្ជាក់ពីការផ្លាស់ប្តូរនូវការពេញនិយម ឬចូលចិត្តតែប៉ុណ្ណោះ ដូច្នេះហើយបន្ទាប់ពីក្បាច់ផ្ដែរ ក្បាច់ហោជាងមានលក្ខណៈផ្ចិតផ្ចង់សំរិតសំរាំងខ្លាំងជាងគេបង្អស់ ក្នុងវិស័យស្ថាបត្យកម្មបុរាណខ្មែរ ។ ក៏ដូចសំណង់ព្រះវិហារបុរាណដែរ ក្បាច់ចម្លាក់នៅចំកណ្ដាលផ្ទៃហោជាងប្រាសាទ មានការតុបតែងលំអផ្សេងៗ តែភាគច្រើនពាកព័ន្ធទៅនឹងយុទ្ធកថាធំៗ នៃលទ្ធិសាសនា ហើយតាមរយៈចម្លាក់ទាំងនោះ យើងអាចស្វែងយល់អំពី និន្នាការសាសនានាសម័យបុរាណ ។ ឧទាហរណ៍យោងតាមបដិមាសាស្ត្រ លើផ្ទៃហោជាង យើងអាចបកស្រាយថា ប្រាសាទដែលត្រូវបានស្ថាបនាហើយនោះ គេឧទ្ទិសចំពោះអាទិទេពអង្គណាយ៉ាងជាក់ច្បាស់ ។តួអង្គដែលនៅចំកណ្ដាលហោជាង ហើយដែលជាតួអង្គសំខាន់ជាងគេនោះ ភាគច្រើនគឺព្រះវិស្ណុ ព្រះគ្រឹស្ណៈ ព្រះឥន្ទ្រ ៘ រីឯនៅផ្នែកខាងក្រៅ នៃហោជាង គឺមានលំអនូវដងក្ដារដែលមានរាងជាខ្លួននាគសណ្ដូកសំយ៉ុងចុះមកក្រោម តាមជម្រាលដំបូល ហើយផ្នែកខាងក្រោមគឺលំអដោយក្បាលនាគ និងផ្នែកខាងលើចុះមេដំបូលលំអដោយខ្លួននាគដែលហៅ ជហ្វា។

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →